Planten leven in nauwe interactie met micro-organismen aanwezig in de bodem. Een goeie samenwerking tussen beiden is belangrijk voor een duurzaam en regeneratief landbouwsysteem. Hoewel al veel kennis beschikbaar is rond micro-organismen en hun toepassing via microbiële inoculanten, blijft er voor de landbouwsector nog heel wat onduidelijk en is er nog veel te ontdekken.

Om deze kenniskloof te verkleinen, vond op donderdag 18 december 2025 binnen het Europese project OH-FINE een workshop plaats waarbij inoculanten op basis van micro-organismen in de kijker werden gezet. Het ILVO fungeerde als gastlocatie voor deze interessante infodag. Landbouwers uit zowel conventionele als biologische landbouw, agronomen, bedrijven en onderzoekers kwamen er samen om kennis en ervaringen uit te wisselen. De grote opkomst maakte één ding duidelijk: de interesse in dit thema is groot!

OH-FINE is een Europees project dat landbouwers en veehouders wil ondersteunen bij de omschakeling naar biologische landbouw. Binnen het project richten Vlaamse onderzoekspartners zich op het gebruik van microbiële inoculanten, die een sturende rol kunnen spelen in een teeltsysteem. Hoewel er al wat kennis hierover beschikbaar is, blijft het onderwerp een niche. We voelden dan ook een noodzaak om een workshop hieraan te wijden.

De dag startte met een reeks inspirerende presentaties waarin experten een overzicht van innovaties en trends rond microbiële inoculanten toelichtten. Aan de hand van concrete voorbeelden werd duidelijk hoe deze inoculanten een bijdrage kunnen leveren aan een duurzaam teeltsysteem. Een gekend voorbeeld is de inoculatie van sojazaden met stikstoffixerende Rhizobium bacteriën opdat het eiwitgehalte in de sojabonen voldoende hoog is om verwerkt te kunnen worden tot voeding. In de namiddag kregen de deelnemers de kans om tijdens interactieve workshops met eigen ogen te zien hoe microbiële inoculanten concreet toegepast kunnen worden op het landbouwbedrijf. Zo werd de brug geslagen tussen theorie en praktijk.

Waar staat het onderzoek?

Binnen OH-FINE bundelen drie Vlaamse praktijk- en onderzoeksinstellingen (Inagro, Hooibeekhoeve en ILVO) hun kennis en ervaring met microbiële inoculanten. De meest recente proef werd aangelegd in 2025 op het Proefplatform Agro-ecologie Hansbeke (PHAE).  Zowel een commercieel product (Soil Activator) met Bacillus & Pseudomonas als twee zelfbereide producten (Jadam Microbial Solution en EM Cubana) met micro-organismen uit bosstrooisel werden onderzocht in een proef met wintertarwe. De behandelingen werden experimenteel uitgevoerd met een drone, wat ons flexibiliteit gaf in toepassingstijdstip. Deze dronetoepassingen zijn nog geen standaardpraktijk in de Vlaamse landbouw. In 2027 is een nieuwe proef gepland.

Waar staat de praktijk?

In Vlaanderen zijn verschillende pioniers actief met jarenlange ervaring, zowel in eigen land als internationaal. Lieselot Van der Veken (Pro Terra Agro) en Luc Meeuwissen (Napagro/AgroSymbio) deelden hun praktische ervaringen over het gebruik en het effect van inoculanten in de praktijk en hoe je eenvoudig zelf op je bedrijf aan de slag kan gaan met zelfbereide microbiële inoculanten. Daarnaast deelden ook twee landbouwers hun ervaringen op hun bedrijf in een boeiend panelgesprek. Dit gesprek was een mooie brug naar de praktische workshop in de namiddag.

Tijdens de workshops werden verschillende toepassingen en bereidingen met microbiële inoculanten gedemonstreerd: het inoculeren van soja, de bereiding van EM Cubana en SuperMagro (sporenmix), het maken en toepassen van compostextract en -thee en het tonen van hoe je met preparaten onder de microscoop de vitaliteit van micro-organismen kan bestuderen.

De presentaties van de studiedag zijn beschikbaar via deze link: https://ilvo.vlaanderen.be/nl/agenda/bodem-vol-leven

Contactpersoon microbiële inoculenten: Greet Tavernier - greet.tavernier@ilvo.vlaanderen.be

Contactpersoon OH-FINE-project: Lieve De Cock - lieve.decock@ilvo.vlaanderen.be